بیماری ها، حوادث و تغذیه در سفر

 بیماری ها، حوادث و تغذیه در سفر (روایات)

سفر کردن

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلم: سفر كنيد تا تن درست و سالم بمانيد.[1]

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلم: سفر كنيد تا تن درست بمانيد، جهاد كنيد تا غنيمت به چنگ آوريد، و حج بگذاريد تا بى نياز شويد.[2]

سوره توحید هنگام خروج از خانه

امام صادق  علیه السلام  فرموده اند: هرکس به هنگام خروج از خانه ده بار سوره توحید بخواند تا بازگشت در چتر حمایتی و امنیتی خداوند باشد.[3]

حتما به این توصیه عمل کنیم

رسول خدا  صلى الله عليه و آله و سلم [4] فرموده اند: هر کس به هنگام خروج از خانه(بسم الله) بگوید دو فرشته ای که برای وی گمارده شده اند بگویند: هدایت یافتی و آنگاه که بگوید(لا حول و لا قوة الا بالله)، بگویند: ایمن شدی و آن گاه که بگوید:(توکلت علی الله) بگویند: کارهای تو را به عهده گرفته اند. و آنگاه این شیطان است که می گوید: چه کنم با کسی که هدایت شده ایمنی یافته و کارهایش را به عهده گرفته اند.[5]

امام باقر علیه السلام فرموده اند: هرگاه کسی پیش از خروج از خانه سه بار بگوید(الله اکبر) و نیز سه بار بگوید  (بالله  اخرج و بالله ادخل و علی الله اتوکل  ) و [بگوید]   اللهم افتح لی فی وجهی هذا بخیر و اختم لی بخیر وقنی شر کل دابه انت اخذ بناصیتها ان ربی علی صراط مستقیم ) تا به آنگاه که به جایگاه نخست خود بازگردد [از شر جن و انس و درندگان و حیوانات] در امان بوده و خداوند امنیت وی را تضمین کند.[6]

تحت الحنک

امام صادق علیه السلام فرموده اند: هر کس به مسافرت رود و تحت الحنک عمامه را نیافکند و به بیماری بی درمانی دچار شود نباید کسی جز خودش را سرزنش کند.[7]

سوره قدر

امام باقر علیه السلام  فرموده اند: اگر چیزی باشد که بتواند بر قضا و قدر پیشی گیرد، می گویم: [سوره قدر است]. کسی که سوره قدر ار به هنگام مسافرت یا خروج از خانه تلاوت کند به خواست خداوند به زودی بازخواهد گشت.

زنگ

رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم  فرموده اند: فرشتگان با گروهی که در آنها زنگ باشد همراه نمی شوند.[8]

عصا

رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمودند: هر کس به قصد سفر از دیار خود خارج شود و همراه او عصایی از چوب درخت بادام تلخ باشد و این آیه را تلاوت کند. (و لما توجه تلقاء مدین... والله علی ما نقول وکیل ) خداوند وی را تا به خانه و خانواده اش بازگردد،از شر هر درنده آسیب رسان و هر دزد متجاوز و از هر سختی و رنج ایمن می سازد و به همراه وی هفتاد و هفت فرشته نگهبان باشند که برای وی طلب آمرزش می کنند تا هنگامی که وی بازگردد و عصا را کنار گذارد.

انگشتر عقیق

امام صادق  علیه السلام  فرموده اند: انگشتر عقیق حرز مسافر است.

سویق (قاووت)

امام صادق علیه السلام  فرموده اند: قاووت عدس تشنگی را قطع معده را تقویت کرده و شفای هفتاد بیماری در آن نهفته است همچنین صفرا را خاموش و درون را خنک می کند.

آن حضرت همواره در مسافرت ها آن را همراه خود داشتند و هرگاه خون یکی از خدمتکاران شان به جوش می آمد به وی می فرمودند: قاووت عدس بخور که جوشش خون را فرو نشانده و حرارت را خاموش می کند.[9]

امام باقر (عليه السلام): سويق، چه قدر پربركت است! اگر انسان در حالى كه سير است، آن را بخورد، غذا را گوارش مى دهد و اگر در حالى كه گرسنه است، بخورد، او را سير مى سازد. سويق، چه نيكو توشه اى در سفر و در حضر است!

برای مسافران مکه معظمه و عتبات عالیات و ... (باقری) [10]

وقتی می خواهیم به سفرهای زیارتی برویم اگر در طول سال حجامت عام کرده و شربت امام رضا علیه السلام و شربت رفع تشنگی را به همراه خود داشته باشیم به یاری خدا از بیماری های آن مناطق در امان خواهیم بود.

وقتی به مکان مورد نظر رسیدیم شربت امام رضا علیه السلام  را در طول سه روز مصرف می کنیم، برای رفع تشنگی نیز از شربت رفع تشنگی استفاده کرده و سایر مسائلی را نیز که پیش از این تحت عنوان مسافرت و تندرستی گفته شد مراعات می کنیم.

امید که روزی فرا رسد که ما به ظرفیت های طب اسلامی خود توجه کرده، از طریق متصدیان حج و زیارت این دو نوع شربت تهیه گردیده و در اختیار همه زائران قرار گیرد تا جلو بسیاری از بیماری ها و اختلالات جسمی- از جمله انواع آنفلونزاها- گرفته شود.

نکته های کلی

درباره داروها و درمان های جزئی به نکته های کلی و کلیدی زیر توجه داشته باشید:

  • در طب اسلامی دارو چیزی متفاوت با غذا نیست اکثر داروهای ما جنبه غذایی دارد. در حقیقت برخی از این داروها همان چیزهایی هستند که نسل های گذشته در تغذیه روزانه خود از آن ها استفاده می کرده اند ولی متاسفانه در فضای جهل و بی خبری ما این ها از لیست غذایی ما حذف شده و چیزهای صنعتی کارخانه ای و شیمیایی مضرّ و خطرناک جایگزین آن شده است.

امام صادق علیه السلام  می فرماید: «دوا باید غذا باشد. غذا باید دوا باشد». این شاه کلید طب اسلامی ماست یعنی ما باید از راه غذا و تغذیه صحیح کاری کنیم که اصلا مریض نشویم و اگر در مواردی هم به جهت بی مبالاتی یا علل ناشناخته مریض شدیم باید دوایی تدارک ببینیم که جنبه غذایی داشته باشد. حال شما به دنیای معاصر بنگرید و قضاوت کنید و خود بگویید که وضعیّت تغذیه و درمان ها چگونه است!

ما در طبابت حتی الامکان سراغ دواهایی می رویم که در گذشته جنبه غذایی داشته و امروزه از تغذیه ما حذف شده اند.

  • چون امروزه غالباً آب ها، آلوده و ویروسی هستند ما تازگی به این نتیجه رسیده ایم که در دستورالعمل ها و نسخه ها عرقیات را جایگزین آب کنیم.

بنابراین به جای جوشانده دواها در آب، آنها را در یکی از عرقیات می جوشانیم. در این روش جدید علمی آلودگی آب به دوا منتقل نشده افزون بر این که خود عرق خواص مفیدی هم دارد. معمولا عرق را از یکی از همان موادی که می خواهیم بجوشانیم انتخاب و در نتیجه مقدار آن چیزی را که از عرق آن استفاده می کنیم به نصف یا کم تر از آن مقداری که در نظر داشته ایم کاهش می دهیم.

  • در طب اسلامی که ما بدان معتقدیم حجامت، مقدم بر زالو انداختن است. ما روایات فراوانی داریم که به حجامت توصیه کرده اند. بنابراین زالو را در مواقع اضطراری که حجامت، بسیار سخت است تجویز می کنیم مثل مواقعی که دمل چرکین و دردناکی روی پوست وجود دارد و بیمار تحمل زخم برای حجامت را ندارد.

برای از بین رفتن جای حجامت ابتدا خون اطراف آن را با پنبه پاک کرده و سپس مخلوط عسل و زردچوبه طبیعی را روی زخم زده و می بندیم و برای از بین رفتن زخم جایی که زالو انداخته ایم ابتدا محل را با آب عسل شسته و پس از 10 دقیقه که با عسل ضدعفونی شد آن را با آب خالی شسته آنگاه روغن بادام تلخ روی محل ریخته و ماساژ می دهیم.

  • عسل، مصلح بسیاری از چیزهاست. اکثر دارو را با عسل طبیعی شیرین کنید. عسل، خونساز و داروی بسیاری از بیماری هاست ولی اگر حرارت بدن، زیاد باشد. یا مبتلا به بیماری کبد هستید و با پلاکت خونتان بالاست نباید از عسل استفاده کنید.
  • در هر بیماری برای درمان اساسی ابتدا سراغ پنج چیز حساس رفته و آن ها را مداوا کنید. آن پنج چیز عبارتند از: معده، روده، کلیه، کبد و خون؛ اصلاح معده، روده، کلیه و کبد باعث می شود خون آلوده و کثیف تولید نشود بلکه خون سالم تولید شود. اصلاح خون نیز باعث می شود خون آلوده قبلی که در بدن است اصلاح و جبران شود.
  • هر وقت بیماری بهبودی یافت حداقل پنج روز دیگر داروها را ادامه داده تا بیماری ریشه کنترل گردد.
  • هر چند نسخه که طبابت می کنید مبلغی صدقه بدهید چرا که دارو و درمان و شفا به دست خداست بنابراین ارتباط خود را با خدا تقویت کرده و اگر خودتان نزد طبیب رفته اید باز هم برای بهبودی خود صدقه بدهید.
  • برای خوردن دواهای بسیار تلخ چنین عمل کنید:

یک مشت سبزی ترخون را کامل جویده و بخورید، سپس بلافاصله یک عطر گرم و خیلی خوب مثل عطر گل محمدی یا عطر رازقی یا عطر گل نرگس را با انگشت به دو سوراخ خود زده آن گاه آن دوای تلخ را بنوشید در این صورت نه طعم آن را می فهمید و نه بوی آن را.

  • همه دواهای تجویزی ما، طبیعی است بنابراین از نمک دریاچه عسل طبیعی، آبغوره طبیعی، آبلیموی طبیعی و سرکه طبیعی استفاده کنید. و اگر در نسخه ای به طبیعی بودن اجزای یک مخلوط اشاره نکرده باشیم منظور همان نوع طبیعی آن است نه صنعتی و شیمیایی و کارخانه ای آن.
  • همیشه در درمان- به ویژه در درمان بیماری های صعب العلاج- ابتدا از معده شروع کنید. وقتی معده مشکل نداشت سراغ سایر عضوها بروید. و داروهای مربوط به بیماری های دستگاه گوارش معده را همیشه قبل از غذا بخورید و اگر یک ساعت قبل از غذا باشد بهتر است.
  • دواهای جوشانده را به طور متوسط 15 دقیقه جوشانده و سپس در یخچال یا مکان سرد و خشک نگهداری کنید.
  • گل بنفشه، و گل پنیرک حساس و لطیف است بنابراین آن را در هیچ مخلوط جوشاندنی قرار ندهید بلکه در دقایق آخر جوش آن را داخل مخلوط بریزید. و برای خشک کردن آنها نیز باید زیر سایه قرار گیرد نه زیر نور آفتاب و گرنه پوسیده و از بین می رود.
  • گل خطمی (سفید یا صورتی) خیلی خواص درمانی فوق العاده دارد در حالی که ما از آن غافلیم آن را تهیه و در دسترس داشته باشید.
  • گل بنفشه، عنّاب و کاسنی از داروهایی هستند که فرق آنها با سایر داروها مثل برتری امام بر امت خود است. این داروها در دراز مدت خیلی از بیماری ها را درمان می کنند.
  • عسل را نجوشانید مگر در موارد خاص که دلیل خاصی دارد مثل آنجایی که به عنوان منضج سودا، آن را به کار می بریم.
  • عرقیات به زودی فاسد نمی شوند و به طور متوسط تا دو سال ماندگاری دارند. عرقیات مهم را تهیه کرده و در منزل داشته باشید.
  • سعی کنید داروهای گیاهی، آبغوره، سرکه و آبلیمو را در ظروف شیشه ای نگهداری کرده و حتی الامکان از استفاده کردن از ظروف پلاستیکی بپرهیزید.[11]
  • در داروهای ترکیبی و معجون ها اگر یک یا چند ماده از مواد تشکیل دهنده آنها یافت نشد دارو را به شکل ناقص تهیه و مصرف کنید. البته مدت درمان طولانی تر خواهد شد.
  • مصرف داروهای حادّ اگر ناشتا باشد بهترین نتیجه می دهد.
  • جوشانده در عرقیات فاسد نمی شود ولی پس از جوشاندن باید در جای خنک مثل یخچال نگهداری شود.
  • اگر دارویی با عسل طبیعی مخلوط شود خراب نمی شود مگر آن که آب داخلش باشد.
  • اسفند را همیشه آماده داشته باشید. برای این کار، 6 بار آن را با آب سرد و یک بار با آب جوش شسته و در سایه، خشک کنید. این دارو در دل دردهای شدید، جواب داده و خواص زیاد دیگری نیز داشته و بسیاری از بیماری ها را درمان می کند.
  • ما اجازه مصرف هر گیاهی را نداریم بنابراین باید گوش به فرمان یافته های طب اسلامی باشیم، طبی که از منابع دینی سرچشمه می گیرد اگر به دلخواه خود از هر گیاهی استفاده کنیم عوارض منفی آن را باید به جان بخریم مثلا همه انواع قارچ ها قابل استفاده نیستند و ما حق نداریم هر قارچی را که دیدیم میل کنیم چون مصرف بعضی از انواع قارچ های چتری در دراز مدت تاثیر منفی دارد هر چند امروزه به عنوان خوراکی و غیر سمّی معرفی می شوند.
  • اندازه کمّی و کیفی استفاده از گیاهان مجاز با هم متفاوت است مثلا چون سویا، سرد است ما حق استفاده مداوم از آن را نداریم چون مصرف مداوم آن مولّد سودا بوده و سرطان زا است یا مثلاً اگر از قارچ های مجاز زیاد استفاده کنیم و دسترسی به گرمی جات نداشته باشیم افت فشار پیدا کرده و چون قارچ سردی مطلق است ممکن است افت فشار به حدی برسد که قلب از حرکت باز ایستد.
  • آب دریاچه ارومیه و آب دریای خزر را تهیه کرده و در منزل داشته باشید. بسیار مفید بوده و برای درمان برخی از بیماری ها موثر است.
  • باور به خدا و رسول و ولیّ رکن اساسی درمان هاست استفاده از داروهای طبیعی وقتی همراه با این باور ها باشد موثر خواهد بود. بنابراین هر چه باور های دینی ما عمیق تر و عشق و محبت ما به خدا و اولیای دین بیش تر باشد درمان، سریع تر و کامل تر خواهد بود. این نکته را در همه شیوه های درمانی در نظر داشته باشیم.
  • از غذاهایی که در خانه و با مراعات اصول طب اسلامی در تغذیه تهیه می شود استفاده کنید و از خوردن غذا در ساندویچی ها و رستوران ها بپرهیزید که ضرر های فراوانی دارد و کار درمان را نیز تا اندازه زیاد کند و یا مختل می کند.
  • نمک طبیعی، اگر به اندازه مصرف شود نافع و مفید است و اصولا اگر بدن، نمک نخورد می گندد و فاسد می گردد این که برخی از پزشکان مدرن به برخی از بیماران توصیه می کنند که اصلا لب به نمک نزنید اشتباه است چون این کار باعث توسعه عملکرد در بدن است.
  • در درمان اغلب بیماری ها از عسل صد در صد طبیعی استفاده کنید. این عسل ضد عفونت و ضد میکروب بوده، خون را تصفیه، معده را تقویت و اعصاب را درمان می کند.
  • یخچال را درجه پائین قرار دهید چون سرمای زیاد خاصیت هر موجود زنده ای (از غذاها و داروها) را از بین می برد.
  • برخی اسانس ها را تهیه کرده و در منزل داشته باشید. اسانس، مایع غلیظ رنگی است که روی عرقیات جمع و به صورت قطره های روغنی قابل مشاهده است. اسانس بسیار گران قیمت بوده و به همین دلیل ممکن است چیزی با آن مخلوط کنند. بنابراین آن را از جاهای بسیار معتبر تهیه کنید. مثلا از هر 4000 کیلوگرم عرق نعناع یک کیلو اسانس نعناع می توان بدست آورد. بوی اسانس نعناع به قدری تند است که هر چقدر در بطری محتوی آن را محکم ببندیم باز هم بویش متصاعد گردیده و انسان را گیج می کند.
  • خیلی گیاهان سمّی داریم که در درمان بیماری های خاص به کار برده می شوند. گیاهان را شناسایی و با اصول بهداشتی نگهداری و براساس طب اسلامی از آن ها استفاده کنیم.
  • عسل سیاهدانه در درمان خیلی از بیماری ها فوق العاده مفید است. آن را تهیه کرده و در منزل داشته باشید.
  • سن بیمار که از 40 به بالا رفت درمان ها مشکل می شود و به راحتی پاسخ نمی دهد. بنابراین در درمان این گروه از بیماران گذشت زمان را جزء لازم و لاینفک درمان دانسته و خیلی عجله نکنید.
  • هر شخص، شخصیت خود و ابتلائات درونی خودش را دارد و هر بیمار، شرایط خودش را داراست به همین دلیل با همه آگاهی های طبی که داریم باز هم نمی توانیم کار درمان را به سامان برسانیم برای همین اول باید بسم الله بگوییم و صلوات بفرستیم و به خدا متوسل شویم چون این خداست که هم درد را داده و شفا به دست اوست پس ما مضطر به خدا هستیم و نمی توانیم مستقلاً کاری انجام دهیم.
  • نسخه ها در مناطق مختلف، براساس تفاوت آب و هوایی، تفاوت گیاهان، ساختمان ها و سنت های محلی متفاوت خواهد بود بنابراین در مراجعه به طبیب اسلامی از این نکته ها غفلت نورزیم.
  • مطمئن باشیم اگر هنگام ابتلائات به طب اصول گرای اسلامی مراجعه کنیم به لطف خدا پاسخ مثبت گرفته و بر حجم باور ها و ایمانمان افزوده خواهد شد. چون خداوند حکیم فرمول غلبه بر همه مشکلات را داده است این ما هستیم که باید همت کنیم و سراغ آنها رفته و به آنها عمل کنیم.
  • اغلب این بیماری های امروزی را مدرنیته برای ما به وجود آورده است. ما در جریان نفت خواری که امروزه رایج شده است تقریبا به بن بست می رسیم و هنوز هیچ داروی موثر گیاهی که بتواند با این مواد پلاستیکی رسوب شده در بدن مخلوط شده و آنها را دفع کنند نداریم. بنابراین باز هم مضطر به حجت هستیم و بحث درباره امام زمان- عج الله تعالی فرجه الشریف- بحث اضطرار است نه فقط انتظار.
  • در دعاهای وارده از معصومین که تفسیر علمی قرآن است می توان برخی از بیماری ها و راه حل درمان آنها را جستجو کرده از این گنجینه گرانب ها و ارزشمند غافل نسازیم.
  • همانگونه که قبلا گفته شد ما در طب اصول گرای اسلامی دنبال تسکین درد نیستیم تا بیمار درد خود را فراموش کند همان گونه که در موسیقی درمانی انجام می پذیرد و به درمان هم قانع نیستیم آن گونه که اوج اقتدار طب مدرن شیمیایی و طب سنتی در همین خلاصه می شود بلکه به شفا می اندیشیم که تنها از عهده طب اسلامی بر می آید. مثلا در درمان سنگ کلیه با داروهای طبیعی و بدون دادن اشعه و عوارض منفی هم سنگ را می شکنیم، هم کاری می کنیم که دوباره سنگ نسازد و همزمان با آن کبد، قلب، معده، چشم، حافظه ایمان و همه وجود بیمار را تقویت می کنیم.
  • در طب اصول گرای اسلامی روش هایی برای درمان و شفا اتخاذ می شود که آسان و کم هزینه بوده، فشار روحی و جسمی بر بیمار وارد نساخته و عوارض و تبعات جانی نیز نداشته باشد.
  • در تمامی داروها نوع کوهی و وحشی آن بهتر است چون بذر، کاشت، آبیاری، داشت و برداشت آن از مواد شیمیایی و سمّی و یا از حرام استفاده نشده است.
  • اگر طب اسلامی را کاملاً مراعات کنیم بدنمان آنقدر مقاوم می شود که حتی می توانیم با جذامی ها و مبتلایان به وبا غذا بخوریم چنانچه معصومین علیه السلام  چنین می کردند و بیماری نیز بدانان منتقل نمی گردید.

[1]  المعجم الاوسط ج7 ص 245 ح 7400

[2]  من لا یحضره الفقیه ج2 ص265 ح 2387

[3]  کافی:ج2،ص542.

[4]   در کتاب این حدیث از قول امام باقر علیه السلام نقل شده است.

[5]  ثواب الاعمال:162.

[6]  کافی:ج 2،ص540.

[7]   کافی:ج6،ص461.

[8]  مسند احمد:ج2، ص327.

[9] کافی"ج6، ص307.

[10]  طب اصول گرای صفحه 100.

[11]  طب اصول گرای اسلامی


منبع: کتاب نسخه  های  معصومین  و  بزرگان طب اسلامی ایرانی -  بیماری های روحی  روانی، فکری، اخلاقی، اعتقادی و غیر جسمی (نویسنده: رضا میرزایی )

اولین نفر باشید که دیدگاهش را می نویسد !

دیدگاه شما برای ما مهم است.