انواع اسهال

معرفی بیماری انواع اسهال

اسهال در طب جدید

اسهال عبارت است از افزایش در تعداد دفعات دفع مدفوع یا کاهش قوام مدفوع(بیشتر آبکی شدن مدفوع). اگرچه تغییرات در تعداد دفعات دفع مدفوع و آبکی شدن مدفوع از یکدیگر متفاوت و به هم وابسته نیستند ولی اغلب اوقات این دو با هم هستند.

اسهال بایستی از ۴ وضعیتی دیگری که با آن اشتباه می شود افتراق داده شود. اگر چه این وضعیت ها همراهی با اسهال می کنند ولی اغلب دارای علل متفاوت و درمان های متفاوتی از اسهال هستند.این وضعیت های دیگر عبارتند از:

۱- بی اختیاری مدفوع. که شامل عدم توانایی از خود نگه داشتن از اجابت مزاج تا زمان مناسب است، به عنوان مثال تا زمانی که فردی به توالت برسد.

۲- نیاز شدید مقعدی (rectal urgency)، که به صورت یک نیاز شدید دفع خود را بروز داده و آنچنان قوی است که اگر یک توالت فورأ در دسترس نباشد بی اختیار می شود.

۳- تخلیه غیر کامل. داشتن احساس اجابت مزاج بلافاصله بعد از یک دفع، به طوری که در دفعه دوم مشکل در دفع بیشتر مدفوع دارند.

۴- احساس مدفوع بلافاصله بعد از خوردن غذا.

اسهال را می توان بر اساس اصطلاحات مطلق و نسبی بر اساس تعداد دفعات دفع و یا قوام(آبکی بودن) مدفوع تعریف کرد.

- تعداد دفعات دفع. اسهال به معنی مطلق داشتن تعداد دفعات دفع بیش از حد طبیعی است.بنابر این از آنجایی که در افراد سالم حداکثر تعداد دفعات دفع مدفوع ۵ بار در روز است، اسهال را می توان تعریف کرد اگر تعداد دفعات دفع بیش از ۵ باشد. اسهال نسبی به معنی داشتن دفعات دفع بیش از معمول است. بنابر این، اگر فردی که معمولأ یک بار دفع مدفوع روزانه دارد، دچار ۳ دفع روزانه شود، می گوییم دچار اسهال شده است، اگر چه بیش از ۵ بار در روز نیست و به معنی مطلق اسهال نیست.

- قوام مدفوع. تعریف اسهال به معنی مطلق کلمه بر اساس قوام مدفوع مشکل است، چون قوام مدفوع در افراد سالم بر اساس نوع غذا تغییر می کند. بنابراین، افرادی که از سبزیجات بیشتر استفاده می کنند مدفوع شل تری در مقایسه با افرادی که از سبزیجات کمتری استفاده می کنند دارند.مدفوع شل و آبکی معمولآ غیر طبیعی است و باید به عنوان اسهال قلمداد کرد.تعریف نسبی اسهال بر اساس قوام مدفوع ساده تر است.بنابراین، فردی که دارای مدفوع آبکی نسبت به قبل می شود دارای اسهال است، اگرچه مدفوع در اندازه طبیعی با در نظر گرفتن قوامش باشد.

چرا اسهال توسعه می یابد؟

با اسهال، مدفوع معمولآ آبکی تر است هرچند که تعداد دفعات دفع افزایش یابد یا خیر. این آبکی شدن مدفوع که از نرم تا کاملآ آبکی است به علت افزایش آب در مدفوع است.در خلال یک هضم طبیعی غذا توسط ترشح زیاد آب به وسیله معده،قسمت بالایی روده کوچک، غده لوز المعده(پانکراس)،و کیسه صفرا به صورت مایع در می آید. غذایی که هضم نشده است به صورت مایع به قسمت پایین روده کوچک و روده بزرگ (کولون) می رسد.قسمت پایین روده کوچک و عمدتأ روده بزرگ آب را جذب کرده و غذای هضم نشده را تبدیل به مدفوع کم و بیش جامد شکل گرفته می کند. افزایش میزان آب در مدفوع زمانی اتفاق می افتد که معده و یا روده کوچک مقدار زیادی مایع ترشح کند، قسمت پائین روده کوچک و روده بزرگ، آب کافی را جذب نکند، و یا هضم نشده باقی بماند غذاهای مایع خیلی سریع تر از روده کوچک و بزرگ گذشته و آب کافی از آنها گرفته می شود. البته بیش از یکی از این روندهای غیر طبیعی ممکن است با هم در یک زمان اتفاق بیفتد.

علل شایع اسهال حاد چیست؟

شایعترین علل اسهال حاد عفونت های ویروسی، باکتریایی، و پارازیتی است.باکتری ها همچنین می توانند موجب مسمومیت غذایی حاد شوند. سومین علت مهم اسهال حاد داروها هستند.

مسمومیت غذایی

مسمومیت غذایی یک ناخوشی ساده است که به وسیله سمی که توسط باکتری ها تولید می شود ایجاد می گردد.سم موجب دل درد(دل پیچه) و استفراغ و همچنین موجب می شود که روده کوچک مقدار زیادی آب ترشح کند که منجر به اسهال می گردد.علائم مسمومیت غذایی معمولا کمتر از ۲۴ ساعت طول می کشد.با بعضی از باکتری ها سم در غذا قبل از اینکه خورده شود تولید می شود، در حالی که با دیگر باکتری ها، سم در روده تولید می شود بعد از اینکه غذا خورده شد.علائم معمولأ در عرض چند ساعت ظاهر می شود زمانی که مسمومیت غذایی به علت سم شکل گرفته در غذا قبل از خوردن آن باشد. علائم دیر تر پیدا می شود زمانی که سم در روده شکل بگیرد(چون که باکتری برای تولید سم احتیاج به زمان دارد) بنابراین،در مورد اخیر، علائم معمولأ بعد از ۷ تا ۱۵ ساعت ظاهر می شود.

عوارض اسهال چیست؟

کاهش آب بدن(dehydration) زمانی اتفاق می افتد که مقدار زیادی آب و مواد معدنی(الکترولیت ها) از بدن به علت اسهال، همراه یا بدون استفراغ دفع شوند.کاهش آب بدن در بین بیماران بالغ با اسهال حاد که مقدار زیادی مدفوع دارند شایع است، به خصوص زمانی که دریافت مایعات به علت بیحالی کاهش یافته و یا همراه با استفراغ و حالت تهوع است. این همچنین در بین نوزادان و بچه های کوچک که دچار گاسترو انتریت ویروسی و عفونت های باکتریال می شوند شایع است. بیماران با کاهش آب بدن ملایم ممکن است فقط تشنگی و خشکی دهان را تجربه می کنند. کاهش آب بدن متوسط تا شدید همراه با کاهش فشار در حالت ایستادن همراه با غش syncope ضعف کردن در حال ایستادن به خاطر کاهش حجم خون، که موجب افتادن فشار خون در زمان ایستادن می گردد)، کاهش حجم ادرار، ضعف شدید، شوک، نارسایی کلیه، پریشانی، اسیدوز(مقدار زیاد اسید در خون)، و بیهوشی است.
الکترولیت ها(املاح) در زمانی که اسهال طولانی و شدید است، از دست می رود.و کمبود الکترولیت ها اتفاق می افتد.شایعترین کمبود های الکترولیتی باسدیم و پتاسیم اتفاق می افتد. میزان کلر و بیکربنات نیز ممکن است غیر طبیعی شود

نسخه ها

درد شکم و اسهال (روایات)

تنقیه کردن

 پیامبر خدا صلى الله علیه و آله و سلم: بهترین درمانى كه به كار مى گیرید، تنقیه كردن است. شكم را بزرگ مى كند، درد درون را مى شوید و بدن را قوى مى كند.[1]

عسل

مردى نزد پیامبر خدا صلى الله علیه و آله و سلم آمد و گفت: برادرم به اسهال مبتلا شده است.

فرمود: عسل بنوشان. وى به او عسل نوشاند و دیگر بار نزد پیامبر خدا صلى الله علیه و آله و سلم آمد و گفت: به وى خوراندم؛ اما بر اسهال وى افزود.

او سه بار مراجعه كرد و همین را گفت و پیامبر خدا صلى الله علیه و آله و سلم نیز سخن پیش را به او فرمود. براى چهارمین بار، به حضور رسید و پیامبر خدا صلى الله علیه و آله و سلم فرمود: به او عسل بنوشان. گفت: به او خورانده ام؛ اما فقط بر اسهالش افزوده است.

پیامبر خدا صلى الله علیه و آله و سلم فرمود: ((سخن خدایت را باور بدار و شكم برادر خویش را باور مدار)). پس، آن مرد دیگر بار به او عسل خورانید و او نیز بهبود یافت.[2]

 عسل با سیاه دانه

پیامبر برای درد شکم فرمود: شربتی از عسل بردار و3 یا 5 یا 7 دانه سیاهدانه در آن بیانداز وبنوش تا به اذن خدا بهبود یابی.او این کار را انجام داد وبهبود یافت.[3]

نکته: پختن گردوی  با پوست و خوردن مغز آن [4] و گلابی(البته درد بدون اسهال) نیز درد درون را آرام می کند. نسخه سیاهدانه با عسل در اکثر موارد بسیار سریع اثر می کند.

برنج

نزد امام صادق  علیه السلام  بودم. ایشان شكم درد (اسهال) سختى داشت. شامگاهان، در حالى كه بسیار بر حال ایشان نگران بودم، از نزد وى رفتم، فردا روز، نزد ایشان بازگشتم و دیدم دردى كه داشته، فرو نشسته است. گفتم: فدایت شوم ! شامگاه دیروز كه از تو جدا شدم، آن چنان بیمار بودى ؟!

فرمود: گفتم قدرى برنج آوردند، شستند، خشك كردند و آسیاب كردند. سپس از آن، دارویى (سفوفى) ساختم (و خوردم) و شكمم، بند آمد.[5]

از شكم درد، نزد امام صادق  علیه السلام  اظهار ناراحتى كردم. به من فرمود: قدرى برنج بگیر، آن را بشوى و در سایه، خشك كن. سپس، آن را آسیاب كن و در هر صبحگاه، به اندازه یك كف دست از آن بردار.

اسحاق جریرى بدین افزوده است: آن را در آبى به وزن یك اوقیه بجوشان و آن گاه بخور.[6]

امام صادق  علیه السلام: سخت بیمار شدم و در این بیمارى به شكم درد گرفتار آمدم و تنم تحلیل رفت. گفتم كه قدرى برنج در آب جوشاندند و از آن، آشى ساخته شد و من، از آن استفاده مى كردم. پس (نیروى) تنم به من بازگشت.[7]

نان برنج

امام صادق  علیه السلام: به كسى كه شكم درد دارد، نان برنج بدهید؛ چرا كه هیچ چیز، سودمندتر از آن به شكم چنین بیمارى در نیامده است. آن، معده را پاك مى كند و درد را به كلى از بدن بیرون مى كشد.[8]

آرد گاورس

در مدینه بیمار شدم و به اسهال، گرفتار آمدم، امام صادق علیه السلام، برایم آرد گاورس نسخه كرد و مرا فرمود كه آرد گاورس بگیرم و با آب زیره بخورم. این كار را كردم و اسهالم متوقف شد و بهبود یافتم.[9]

شیر شتر

درمان اسهال شما در شیر شتر است.[10]

اسهال (تبریزیان) [11]

داروی جامع با آب مورد، به اندازه 2 عدد جو از داروی جامع با جوشانده مورد -  مرکب 1 وظهیر هم برای اسهال خونی مفید است.

اسهال نوزاد (تبریزیان) [12]

عسل – داروی جامع امام رضا علیه السلام را در آب مورد پخته حل کنند و بنوشند.

اسهال در صفراوی ها (تبریزیان) [13]

صفرا بر (پودر خرفه) مصرف شود.

اسهال با خونریزی (تبریزیان) [14] 

گل ارمنی را تفت دهید و بخورید.

درمان اسهال با سیاه دانه (دریایی)[15]

چنان چه 10 گرم سیاه دانه و 10 گرم شاهدانه را مخلوط كرده و به مدت 3 روز جوشانده و بعد از هر وعده غذا میل نمایید در رفع اسهال كه به علت سردی و رطوبت معده ایجاد شده بسیار مفید است.

باز شدن رنگ چهره و رفع زردی و چین و چروك صورت آن با سیاه دانه چنان چه سیاه دانه را نرم ساییده و با روغن زیتون خمیر نموده و هر روز صبح صورت را با آن چرب نماید موجب رفع چین و چروك صورت شده و چهره سرخ و گلگون می شود.

 برای درمان اسهال (دریایی)[16]

یك فنجان بزرگ شیر كم چرب با یك قاشق غذاخوری عسل مخلوط شده، آن را روزانه سه بار بنوشید، به سرعت اسهال را متوقف می كند.

برای درمان اسهال كودكان: یك بشقاب كوچك نشاسته را تهیه كنید، سپس یك لیمو به آن اضافه شود. كودك سه قاشق چای خوری كه با عسل شیرین شده باشد در روز می نوشد. انشاءالله بهبود می یابد.    

اسهال (روازاده)

ـ مصرف یك قاشق مرباخوری اسپند با یك لیوان آب ـ یك قاشق چای خوری گلپر + یك قاشق مرباخوری اسپند در سه چهارم لیوان آب جوش به مدت ده دقیقه دمكرده و بعد از صاف كردن با یك چهارم لیوان عرق نعناع و یك قاشق چای خوری عسل، شیرین كرده و صبح و شب نصف لیوان میل شود كه در درمان اسهال بسیار موثر می باشد. اگر كودك شیرخوار باشد مصرف كردن مادر در درمان اسهال كودك موثرتر است ولی می توان به مقدار چند قاشق مرباخوری نیز به كودك داده شود.

درمان اسهال آمیبی

آمیب ها تك یاخته هایی هستند كه وقتی وارد دستگاه گوارش می شوند به دیواره معده می چسبند و كمترین بی توجهی و اهمال در برخورد با این عارضه، موجب دل درد و دل پیچه و شكم روش یا اسهال شدید می گردد. به همین جهت اقدام سریع و به موقع در پیشگیری و درمان آن، عاملی موثر در سلامتی می باشد. در این شرایط با بهره گیری از «سیاه دانه» می توان جلوی پیشرفت و توسعه این عارضه را گرفت و زمینه بهبودی را فراهم ساخت توصیه می شود برای درمان اسهال آمیبی یك قاشق سیاه دانه آسیاب شده و سه پره از سیر كوبیده و نرم شده را مجموعا با یك لیوان عصاره گوجه فرنگی (آب گوجه فرنگی كه دارای نمك باشد)، به مدت حداقل بیست روز میل نمایید.

درمان اسهال (دریایی)

اسهال بیماری است كه برخی كودكان و بزرگسالان به آن مبتلا می شوند علت آن هنوز معلوم نشده است ـ برای درمان اسهال با سیاه دانه یك قاشق غذاخوری از سیاه دانه آسیاب شده را با نصف استكان عصاره تره تیزك (شاهی) مخلوط كرده و پس از صرف غذا در سه وعده میل نمایید... با پایان یافتن اسهال درمان متوقف می شود (خوردن داروی فوق را قطع نمایید) [17]

اسهال گرم (خیراندیش)[18]

غذا هضم می شود و بعد از خوردن كنجد یا سیر یا گرمی زیاد اتفاق می افتد. پس اولا گرمی را تعطیل كنید و بعد كمی ماست و خنكی بدهید.

اسهال بچه ها: اگر مقعد قرمز بود و خارش داشت. سردی ها به بچه بدهید و گرمی را قطع كنید.

اسهال شدید (ضیایی)[19]

 باید دید بخاطر التهاب روده (كولیت روده)، یا سندرم روده تحریك پذیر به نوع دوم (IBS) كه همیشه اسهال هستند، یا مشكلات جذب صفرا دارند (چون باید اكثر صفرای ترشح شده از انتهای روده كوچك جذب دستگاه گردش خون شود تا تعادل صفرا در بدن بهم نخورد) حال هر كدام را كه دارند داروی آن سه چیز است: 1ـ سنجد یا پودر آن، 2ـ پودر هسته انار،
 3ـ خوردن یك قاشق مرباخوری مخلوط پودر عناب با پودر هسته آن، و جوشانده پوست درخت عناب را بنوشید، 4ـ شاه بلوط (بلوط الملك) روزی دو عدد.

اسهال (باقری) [20]

برای درمان انواع اسهال ها ـ حتی اسهال خونی ـ به روش زیر عمل كنید

1ـ دانه اسفند + گل پر + سماق

این ها را به طرز مساوی مخلوط كرده، آب جوش روی آن ریخته و بگذارید نیم ساعت خیس بخورد، روزانه از آب مخلوط فوق را همراه با یك قاشق چایخوری سماق میل كنید انشاءالله بهبود می یابید.

نكته های مهم

الف: اسفند را هیچ وقت پودر نكنید چون سمی است.

ب: داروی فوق هم اسهال را خوب می كند و هم استفراغ را

2ـ جو را تفت داده همراه با 10 عدد سپستان جوشانده از آب آن جوشانده میل كنید. این دستور العمل حرارت درونی بدن را خوابانده، بدن را ضدعفونی كرده و اسهال را بند می آورد.

3ـ آهن یا سنگ تمیزی را در آتش داغ كرده در دوغ سنتی انداخته و میل كنید.

این دارو یك غذای كامل و مغذی و یك ضدعفونی كننده قوی بوده و برای درمان اسهال های قوی مفید و كارساز است.

4ـ از آنتی بیوتیك های طبیعی قوی استفاده كنید. آنتی بیوتیك های قوی عبارتند از:

ـ پونه ـ زغال اخته:زغال اخته از پونه هم قوی تر است. زغال اخته را در فصل خودش تهیه كرده بخورید و اگر فصلش نبود، یك قاشق زغال اخته خشك را در 2 لیوان عرق نعناع دم كرده میل كنید.

ـ عسل طبیعی ـ مخلوطی از سركه طبیعی با عسل طبیعی

5ـ مخلوطی از سركه طبیعی، نمك دریا و آبغوره طبیعی

این مخلوط را تهیه كرده و با آن غرغره كنید. این مخلوط، ضدعفونی كننده گلو و بندآورنده اسهال است.

6ـ تخم اسفرزه قورت داده و یا آب جوشانده اسفرزده را میل كنید. این دارو تسكین دهنده و ضد اسهال است.

7ـ خرفه برای درمان اسهال های خونی و درمان كسانی كه در اثر گرما و آفتابزدگی اسهال می شوند مفید است. از خود خرفه یا تخم آن استفاده كنید.

8ـ آب زرشك، ضد اسهال، ضد زخم معده و روده بوده و خونریزی را نیز قطع می كند.

علایم و نشانه‌ها اسهال خونی (ضیایی) [21]

اجابت مزاج مکرر به صورت دفع مدفوع شل.

دفع خون و چرک در مدفوع.

خونریزی از مقعد.

احساس دفع ناقص و باقی ماندن مدفوع در شکم.

احساس فوریت برای دفع.

دردهای شدید شکمی همزمان با حرکات روده.

درد در مفصل‌ها چراکه کولیت زخمی گاه علاوه بر دستگاه گوارش بر سایر اعضای بدن نیز تاثیر می‌گذارد و منجر به التهاب مفاصل و مشکلات پوستی ودرد مقعد به صورت منقطع میشود

علل اسهال خونی: مسمومیت غذایی حتی با جیوه (ماده آمالگام در پر كردن دندان كه سیاه رنگ است)

عفونت (سبزی خوب شسته نشده، میوه خوب نشسته...) -انسداد حاد روده (اسهال خونی همراه با تهوع و درد شدید شكم) - زخم معده یا روده - حساسیت غذایی (خوردن زعفران، سیر، تن ماهی...) - كم خونی ها

مضرات: غذاهای سرخ كرده یا چرب - الكل-لبنیات چرب (كره، شیر و ماست پرچرب، خامه...) - گلاب - رب گوجه فرنگی - سس ها

اسهال و خونریزی و ورم روده (ضیایی) [22]

خوردن میوه ازگیل (زیاده روی در مصرف ازگیل نشود، برای طحال ضرر دارد)

اسهال خونی (ضیایی) [23]

 1ـ خرد شده هسته انگور مخلوط با عسل، 2ـ 30 گرم میوه آلوچه (آلوچه وحشی و یا گوجه سبز ترش بهتر است) در یك كیلو آب بجوشانید تا آب آن نصف شود، پس از سرد شدن، از آن جوشانده بخورید، 3ـ خوردن خرمالو بصورت ناشتا، 4ـ خوردن كوبیده كندر با شكر، 5ـ مغز پسته خام را نرم كوبیده و بخورید، 6ـ دمكرده گل نیلوفر آبی (در مردان و سرد مزاجان و بلغمی مزاجان خوب نیست؛ زیرا اسپرم مردان كم نموده و به صفر می رساند) 7ـ شاه بلوط (بلوط الملك) روزی دو عدد، 8ـ پیچك مو، 9ـ توت سیاه، 10ـ میوه زرشك، 11ـ برگ مو، 12ـ پوست نارنج، 13ـ اسفرزه (اسپرزه)

اسهال كودكان و نوزادان (ضیایی) [24]

نكته: نوزاد یا كودكی كه اسهال دارد به دلیل كم آب شدن بدن، اشك كمتری هنگام گریه كردن جاری می شود.

علل اسهال كودكان و نوزادان

از شیر گرفتن نوزاد

تغییر شیرخشك نوزاد

دندان درآوردن نوزاد (7 ماهگی الی 18 ماهگی)

ورم معده یا روده (اگر بلافاصله پس از صرف غذا رخ دهد)

كمبود روی (اسهال بدون علت خاص و طولانی)

آلودگی (دست آلوده به مگس، كثافات، قالی...)

ملین ها توسط مادر (اگر به نوزاد شیر می دهد)

رشته آش توسط مادر (اگر به نوزاد شیر می دهد)

مضرات: اگر نوزاد از شیر مادر استفاده می كند هر خوراكی ملین روی شیر اثر می گذارد (هنداونه، لواشك، پفك، روغن زیتون، سیب زیاد را نباید مادر مصرف كند)

اسهال و استفراغ شدید در نوزاد 9 ماهه: آب سیب، عرق نعنا، آبجوش عسل.

اسهال كودكان:صبح: یك قاشق مرباخوری شربت میوه ازگیل، ظهر: یك عدد میوه شاه بلوط، شب: یك قاشق چایخوری مصطكی (مستكی)

علل اسهال همراه با استفراغ:مصرف غذاهای غیرمعمول و با اجزای مختلف (مصرف چند نوع غذا باهم...) - غذاهای آلوده - سنا - آلودگی دست ها - آلو - عوارض داروها و گیاهان (صبر زرد) - پفك-آب آلوده - لواشك - آب نجوشیده - آب و مایعات بین غذا - غذاهای چرب - غذاهای آماده و ساندویچی - چربی های حیوانی (كره، گوشت چرب...)         -خوراكی های سرد (یخچالی) - صبر زرد (آلوئه ورا) - تنقلات

اسهال سرد وبایی (خیراندیش)[25]

علامت آن اینكه بدبو است و مواد غذایی هضم نشده دفع می شود و آبكی است. و خطرناك است چون آب زیاد دفع می شود. نسخه جوشانده بارهنگ (یك قاشق مربا خوری در یك لیوان عرق نعنا) + عسل بخورد ولی روزی چند استكان بخورد. اوج اسهال سرد، اسهال وبایی است.

اسهال شدید (بنی هاشمی)

دانه های زرد انار برای اسهال شدید مفید می باشد در طول روز به نسبت سن و جنس ومیزان و شدت بیماری استفاده می شود میتوان آنرا قورت داد.

اسهال مزمن (بنی هاشمی)

بریان کردن به در آتش به قدری که رنگش تیره شود جهت قطع اسهال مزمن مجرب است.

اسهال (بنی هاشمی)

پوست پیاز را شسته و در مقداری آب بمدت 10دقیقه با حرارت متوسط بجوشانید سپس داخل پارچه ریخته فشار دهید تاشیره آن خارج شود بعد شیره را با شکرسرخ شیرین کرده  و روزی چندبار مصرف کنید.

اسهال شدید دموی (بنی هاشمی)

 ترکیب بذر بارهنگ و گل ارمنی مفید است.

اسهال و استفراغ با هم = هیضه (بنی هاشمی)

هیضه اسهال و استفراغ باهم است رب انار همراه با مقداری سماق و زیره برای بیماری هیضه مفید است.(بسیار مجرب)

انواع اسهال (ضیایی)[26]

اسهال وبائی (اسهال آب): پودر پوست میوه انار، البته باید توجه داشت چون سمی است باید مقدار آن به دستور پزشك متخصص گیاهی باشد و از یك قاشق چایخوری در شبانه روز بیشتر نباشد.

اسهال مزمن: بمدت چند روز دمكرده گل انار (گلنار فارسی یا گلنار وحشی).

اسهال كهنه:یك گرم پوست نازك روی مغزهای فندق را بسایید و بخورید.

اسهال و زخم های مقعدی: برگ ابهل، چوب ابهل.

اسهال و بخارات اضافی مغز: هر روز به مقدار نصف قاشق چایخوری نارمشك مخلوط با عسل گردد و میل  شود.


[1] خصال ص637

[2] صحیح مسلم ج4 ص 1736 ح 91

[3]  دعائم الاسلام ج2 ص135

[4]  طب الائمه ص101

[5]  المحاسن ج2 ص 304 ح 2012

[6]  الکافی ج6 ص 342 ح6

[7]  المحاسن ج2 ص304 ح 2011

[8]  الکافی ج6 ص305 ح2

[9]  الکافی ج6 ص345 ح2

[10] المصنف عبد الرزاق ج9 ص259

[11] کتاب و سخنرانی های استاد – نحوه مصرف داروها در جلد 1  آمده.

[12] کتاب و سخنرانی های استاد – نحوه مصرف داروها در جلد 1  آمده.

[13] کتاب و سخنرانی های استاد – نحوه مصرف داروها در جلد 1  آمده.

[14] کتاب و سخنرانی های استاد – نحوه مصرف داروها در جلد 1  آمده.

[15]  سیاه دانه و عسل ص 36

[16] سیاه دانه و عسل ص 359

[17] سیاه دانه و عسل ص 25

[18] سخنرانی استاد در تربت حیدریه

[19] نسخه مورد تایید استاد

[20] طب اصولگرای اسلامی ص110

[21] نسخه های مورد تایید استاد...

[22] نسخه های مورد تایید استاد...

[23] نسخه های مورد تایید استاد...

[24]  درمان های گیاهی

[25] سخنرانی استاد در تربت حیدریه

[26] نسخه های مورد تایید استاد...


منبع: کتاب نسخه  های  معصومین  و  بزرگان طب اسلامی ایرانی -  بیماری های گوارشی  (نویسنده: رضا میرزایی )

اولین نفر باشید که دیدگاهش را می نویسد !

دیدگاه شما برای ما مهم است.